4702
 
christenen ondertekenden het manifest
 
 
 

‘Afrekenen met de erfenis van verdeeldheid’

 Arjan Plaisier (Scriba Protestantse Kerk Nederland)

Als christenen horen we bij elkaar. Dit is niet onze eigen keuze, maar een keuze die aan ons is geschied. Tot onze vreugde mogen wij bij het Lichaam van Christus horen. Dat is niet iets wat wij gecreëerd hebben, maar het is een schepping van de Geest. In dat Lichaam is ruimte voor een ieder die zijn naam belijdt. Dat is voor mij het grote visioen. Het is al werkelijkheid, niet iets wat we nastreven of wat we in onze agenda opnemen als een mogelijk project, maar een geschenk. Dat geschenk moeten we steeds meer aanvaarden. Dit heeft de nodige consequenties die we tot ons mogen laten doordringen, zodat we er naar gaan handelen.

Achteraf gezien hebben we de erfenis van Christus op een verkeerde wijze beheerd. Dat zien we zeker als we terugkijken naar de negentiende en twintigste eeuw. De erfenis van verdeeldheid kunnen we niet zomaar meenemen naar de toekomst, alsof we er maar mee zouden moeten leven! Het breekt ons op, het is niet gewenst en we mogen daar nooit in berusten. De onvrede over de verdeeldheid heeft altijd al geleefd. Gelukkig zijn we niet de eersten die constateren dat het eigenlijk niet kan. We lieten elkaar links liggen, hebben elkaar verketterd, alsof die ander geen deel van het Lichaam is.
Daarom is een ‘Manifest van eenheid’ een goed initiatief, hoewel het niet het eerste initiatief op dit gebied is; er waren al meer bewegingen die op eenheid gericht zijn.

Ik zie een kentering. Er is een sterk groeiend besef dat we niet in isolement met ons eigen kerkje kunnen voortgaan zonder ons aan andere kerken iets gelegen te laten liggen. Alsof we daarmee weer vrolijk een eeuw zouden kunnen vullen. Dat besef leeft, zeker aan het grondvlak, en dat is verheugend. De kerk is niet uniform, maar veelkleurig, dat was van meet af aan al zo. De ene Geest deelt vele gaven uit naar gelang de tijd en de omstandigheden, en dat maakt de kerk pluriform. Die ontstane verscheidenheid hoeft niet tot allerlei paniekreacties te leiden. We kunnen het positief waarderen dat de Geest vele wegen heeft gevolgd om ons in te wijden in het geheimenis van Christus.

Ik sta sympathiek tegenover de doelstellingen van het ‘Manifest van eenheid’, maar ik ben me er tegelijkertijd van bewust dat teksten en verklaringen maar een beperkte rol hebben. Er was behoefte aan duidelijke uitspraken. Het is geen drammerig stuk met onmogelijke eisen dat we bijvoorbeeld binnen tien jaar één zouden moeten zijn. In het Manifest is begrip voor de oorzaken van verdeeldheid en ruimte voor de verscheidenheid.
Ik hoop dat het een positieve rol zal spelen en een bepaalde dynamiek in het proces naar eenheid zal brengen. Het Manifest kan een al begonnen proces versterken en er een positieve stimulans aan geven. Dat is wat ik er ook van verwacht, omdat ik die beweging onder christenen en tussen kerken al zie. Het is goed en belangrijk dat we inzien dat we broeders en zusters zijn en een gezamenlijke roeping hebben. We hebben elkaar nodig om op authentieke wijze getuige van Christus te zijn in onze samenleving. De verdeeldheid onder christenen is geen aanbeveling om christen te worden.
Het Manifest is ook als een aanjager bedoeld voor plaatselijke initiatieven, daarom hoop ik dat het Manifest ook lokaal een rol zal spelen.